Sunucu disk arızası ve sıcak değişim (hot-swap): LED'ler, uyarılar ve güvenli değişim adımları

Kapsam: HPE ProLiant Gen10 (SmartDrive taşıyıcı) ve Gen11 (Basic Carrier) sunucular, Dell PowerEdge sunucular (PERC denetleyicili) ve Lenovo ThinkSystem sunucular. LED davranışları model ve nesle göre farklılık gösterebilir; kesin anlam için kendi sunucunuzun kullanım veya servis kılavuzunu esas alın.

Arızayı üç katmanda tanıyın

1. Disk LED'leri. Sunucunun önünde ilk bakılacak yerdir. Arıza, öngörülü arıza (predictive failure) ve rebuild durumları farklı renk ve yanıp sönme desenleriyle gösterilir; tablolar aşağıda.

2. Yönetim işlemcisi (BMC).

• HPE iLO: iLO 5 kullanım kılavuzuna göre Integrated Management Log (IML) sunucu olaylarını gösterir; SNMP uyarıları ve e-posta için AlertMail yapılandırılabilir.
• Dell iDRAC: Dell'in destek makalesine göre denetleyicinin bir diski çevrim dışına aldığı durum PDR1001 koduyla ("Fault detected on drive … in disk drive bay …") bildirilir; diskin düzgün çalışmadığını belirten mesaj ise PDR3'tür.
• Lenovo XClarity Controller (XCC): Lenovo'nun sorun giderme belgesi, birden fazla disk arızalandığında veya çevrim dışı kaldığında önce XCC olay günlüğünde güç kaynağı ya da titreşim olaylarını aramayı önerir.

3. Denetleyici ve S.M.A.R.T. Dell PERC 11 kılavuzuna göre S.M.A.R.T., diskin motor, kafa ve elektroniğine ait değerleri izler; eşik aşıldığında bu durum "öngörülü arıza" (predicted failure) olarak raporlanır. Not: Aynı kılavuza göre PERC H355 ve H350, RAID dışı (non-RAID) disklerde öngörülü arızayı izlemez.

LED anlamları: üreticiye göre

HPE ProLiant Gen10 — SmartDrive taşıyıcı

HPE Smart Array SR Gen10 kullanım kılavuzuna göre:

HPE ProLiant Gen11 — SFF Basic Carrier ve LFF taşıyıcılar

HPE SR Gen11 kullanım kılavuzuna göre Gen11'in sıcak takılabilir disk taşıyıcıları farklı bir LED düzeni kullanır:

Dell PowerEdge

PowerEdge kurulum ve servis kılavuzuna (örnek: T640) göre her taşıyıcıda bir etkinlik ve bir durum LED'i bulunur:

Lenovo ThinkSystem

ThinkSystem SR650 V3 belgesine göre:

Güvenli sıcak değişim: adım adım

1. Yedeği ve dizinin durumunu kontrol edin. HPE, değişimden önce güncel ve geçerli bir yedek olduğunu doğrulamayı ve dizideki diğer disklerin hata sayaçlarına bakmayı ister. Lenovo da önemli verilerin ve RAID yapılandırma bilgisinin yedeklenmesini önerir.
2. Doğru yuvayı yönetim yazılımıyla işaretleyin. Yuva numarasını tahminle değil, iLO/iDRAC/XCC veya denetleyici aracında gördüğünüz kutu ve yuva bilgisiyle eşleştirin, ardından "locate" işlevini kullanın: HPE'de mavi, Dell'de saniyede iki kez yeşil, Lenovo'da hızlı yanıp sönen sarı LED doğru diski gösterir.
3. "Çıkarma" uyarısına uyun. HPE Gen10'da beyaz "Do not remove" LED'i yanan diski çekmeyin. Dell, çevrim içi bir diski çıkarmadan önce yönetim yazılımıyla çıkarmaya hazırlamayı ve diskin LED'leri sönene kadar beklemeyi söyler.
4. Uyumlu disk hazırlayın. Yeni disk arızalı diskle aynı arayüzde (SAS, SATA veya NVMe) ve aynı teknolojide (HDD veya SSD) olmalı; HPE'ye göre kapasitesi dizideki en küçük diske eşit veya ondan büyük olmalıdır. Dell, önceki PowerEdge nesillerinin disklerinin karıştırılmasını desteklemez. Disk ve taşıyıcı seçimi için şasi tipleri ve SAS, SATA ve NVMe farkları sayfalarına bakabilirsiniz.
5. Eski diski çıkarın, yuvayı boş bırakmayın. Lenovo, herhangi bir yuva boşken sunucunun iki dakikadan uzun çalıştırılmamasını ister; Dell de disk hemen takılmayacaksa soğutma için boş taşıyıcı (drive blank) takılmasını söyler.
6. Yeni diski takın ve rebuild'i izleyin. Dell'e göre sıcak değiştirilebilir disk takıldığında rebuild otomatik başlar. Rebuild süresince HPE Gen10'da yanıp sönen yeşil, Gen11'de saniyede bir yanıp sönen yeşil, Dell'de yavaş yanıp sönen yeşil, Lenovo'da yavaş yanıp sönen sarı LED görülür.
7. Rebuild bitmeden başka diske dokunmayın. HPE, LED'ler rebuild'in tamamlandığını gösterene kadar başka disk çıkarılmamasını açıkça belirtir. Bittiğinde diskin çevrim içi olduğunu ve günlükte yeni hata kalmadığını doğrulayın.

Eski RAID bilgisi taşıyan diskler. Daha önce başka bir dizide kullanılmış bir disk takıldığında PERC denetleyicisi açılışta "Foreign configuration(s) found on adapter" uyarısı verebilir. Dell'in kılavuzu içe aktarmayı (import) yalnız sanal diskin tüm üye diskleri mevcutsa önerir. Ne yaptığınızdan emin değilseniz bu yapılandırmayı içe aktarmayın veya temizlemeyin; önce destek alın.

Yapılmaması gerekenler

• Rebuild sürerken ikinci bir diski çekmek. RAID 5'te bu, dizinin kaybı demektir. HPE'nin kuralları seviyeye göre aynı anda kaç diskin değiştirilebileceğini sınırlar: RAID 6'da herhangi iki, RAID 50'de her parite grubundan bir, RAID 1/10'da ise birbirinin aynası olmayan diskler.
• SAS ile SATA'yı veya HDD ile SSD'yi aynı dizide karıştırmak. HPE Gen10 kılavuzuna göre mantıksal sürücüdeki disklerin hepsi SAS ya da hepsi SATA olmalıdır; Dell PERC 11 de aynı sanal diskte HDD ve SSD'yi desteklemez.
• Farklı nesil taşıyıcıyı zorlamak. HPE Gen10 SmartDrive taşıyıcısı ile Gen11 Basic Carrier taşıyıcısı farklı LED düzenlerine sahip ayrı tasarımlardır. HPE topluluk forumunda bir HPE çalışanı, DL360 Gen11'in Smart Carrier diskleri desteklemediğini QuickSpecs'e atıfla belirtmiştir. Siparişten önce sunucunuzun QuickSpecs belgesini veya kataloğumuzu kontrol edin.
• Aynı hatayı yeniden takarak geçiştirmek. Dell ve Lenovo, ilk teşhis adımı olarak diski yerinden çıkarıp yeniden takmayı (reseat) önerir. Ancak hata tekrarlıyorsa bu bir çözüm değil, diski değiştirme sinyalidir.
• Firmware'i ihmal etmek. Dell'in PDR makalesi, arıza mesajının her zaman disk bozulduğu anlamına gelmediğini, firmware sorunlarının da tetikleyebileceğini belirtir ve denetleyici ile disk firmware'inin güncellenmesini önerir.

Ne zaman destek çağırmalı?

• Birden fazla disk aynı anda arızalı veya çevrim dışıysa. Lenovo, bu durumda güç kaynağı ve titreşim olaylarını kontrol etmeyi ve firmware'i güncellemeyi önerir; sorun disklerde değil, altyapıda olabilir.
• Dizi zaten hata toleransını kaybetmişse. HPE, seviyenin kaldırabileceğinden fazla disk değiştirilmeden önce veri kurtarmanın denenmesini ister. Bu noktada deneme-yanılma yapmayın.
• Yeni disk rebuild'e başlamıyorsa ya da LED'ler diskin gerçek durumunu yansıtmıyorsa. Lenovo bu durumlarda denetleyicinin diski tanıyıp tanımadığını, ardından backplane ve kabloları kontrol etmeyi önerir; Dell de PDR3 tekrarlıyorsa backplane ve denetleyicinin incelenmesini söyler.
• Önbellek modülü veri kaybı bildiriyorsa. HPE Gen10 kılavuzu, FBWC LED'lerinin yedeklemenin başarısız olduğunu ve verinin kaybolduğunu gösterebileceğini belirtir.

Değişim öncesi kontrol listesi

1. Arızayı LED'le ve iLO/iDRAC/XCC günlüğüyle doğrulayın.
2. Güncel yedeği ve diğer disklerin durumunu kontrol edin.
3. Arızalı diskin kutu/yuva numarasını yönetim yazılımında not alın ve locate ile işaretleyin.
4. Yeni diskin arayüz, teknoloji, kapasite ve taşıyıcı uyumunu doğrulayın.
5. Diski değiştirin, yuvayı boş bırakmayın.
6. Rebuild bitene kadar başka diske dokunmayın; bitince günlüğü kontrol edin.
7. Uyumlu yedek diski Parça bul sayfasından sunucu modelinize göre seçin.

Sık sorulan sorular

Disk değiştirmek için sunucuyu kapatmam gerekir mi? Backplane ve denetleyici sıcak değişimi destekliyorsa hayır. Dell PERC 11 kılavuzu bunun için backplane veya kasanın sıcak değişimi desteklemesi gerektiğini belirtir; Lenovo da hot-swap diskleri sunucu kapatılmadan değiştirmeye izin verir.

Öngörülü arıza uyarısı veren diski hemen değiştirmeli miyim? Evet, mümkün olan en kısa sürede. HPE MR Gen11 kılavuzu bu durumda diskin en kısa sürede değiştirilmesini önerir. Disk henüz çalıştığı için değişim, arızadan sonra yapılandan daha güvenlidir.

Arızalı diskin yerine daha büyük bir disk takabilir miyim? Evet; HPE'ye göre yeni disk dizideki en küçük diske eşit veya ondan büyük olabilir. Ancak dizi yalnız mevcut disk boyutu kadarını kullanır, aradaki fark boşta kalır.

Yenilenmiş (refurbished) disk kullanılabilir mi? Arayüz, kapasite ve taşıyıcı uyumu sağlandıkça teknik olarak evet. Kondisyon sınıfları ve garanti kapsamı için parça kondisyonları ve kondisyon ve garanti rehberlerine bakabilirsiniz.

Kaynaklar

• HPE, HPE Smart Array SR Gen10 User Guide, Parça No. 879006-005 (Mayıs 2020). Hitachi HA8000V belge arşivindeki kopyası: https://itpfdoc.hitachi.co.jp/manuals/ha8000v/hard/Gen10/SA/879006-005_en.pdf
• HPE, HPE SR Gen11 Controller User Guide, Parça No. 30-32ECA3FF-005 (Ekim 2024). Hitachi HA8000V belge arşivindeki kopyası: https://itpfdoc.hitachi.co.jp/manuals/ha8000v/hard/Gen11/SA/30-32ECA3FF-005.pdf
• HPE, HPE MR Gen11 Controller User Guide, Parça No. 30-07388CA7-002 (Ağustos 2023). Hitachi HA8000V belge arşivindeki kopyası: https://itpfdoc.hitachi.co.jp/manuals/ha8000v/hard/Gen11/MR/30-07388CA7-002.pdf
• HPE, HPE iLO 5 2.10 User Guide, Parça No. 880740-007 (Aralık 2019). Hitachi HA8000V belge arşivindeki kopyası: https://itpfdoc.hitachi.co.jp/manuals/ha8000v/hard/Gen10/iLO/880740-007_en.pdf
• HPE Community, "GL360 Gen11 can support Smart Carrier hard drive?" (HPE çalışanının kabul edilmiş yanıtı). https://community.hpe.com/t5/proliant-servers-ml-dl-sl/gl360-gen11-can-support-smart-carrier-hard-drive/td-p/7191343
• Dell Technologies, PowerEdge T640 Installation and Service Manual (Rev. A16, Mart 2023) — Drive indicator codes, sıcak değiştirilebilir disk çıkarma/takma. https://dl.dell.com/topicspdf/poweredge-t640_owners-manual_en-us.pdf
• Dell Technologies, PowerEdge: Understanding Disk Errors: PDR1001, and PDR3 on Physical Drives (PD), makale 000143247. https://www.dell.com/support/article/SLN305722/es
• Dell Technologies, PERC 11 User's Guide — Ana sayfa (disk karıştırma notları). https://www.dell.com/support/manuals/en-nr/perc-h750-sas/perc11_ug/dell-technologies-poweredge-raid-controller-11?guid=guid-d64f78f6-d10c-4228-ae3f-f8e455ec9d04&lang=en-us
• Dell Technologies, PERC 11 User's Guide — Physical disk hot swapping. https://www.dell.com/support/manuals/en-nr/perc-h750-sas/perc11_ug/physical-disk-hot-swapping?guid=guid-9b04141c-614d-480d-8d2f-26a3730aa306&lang=en-us
• Dell Technologies, PERC 11 User's Guide — The SMART feature. https://www.dell.com/support/manuals/en-nr/perc-h750-sas/perc11_ug/the-smart-feature?guid=guid-84e69c12-0931-4f5f-bb92-5475045f5bca&lang=en-us
• Dell Technologies, PERC 11 User's Guide — Physical disk failure detection. https://www.dell.com/support/manuals/en-nr/perc-h750-sas/perc11_ug/physical-disk-failure-detection?guid=guid-47ef38b3-b665-406d-b79c-fa49bd380fe4&lang=en-us
• Dell Technologies, PERC 11 User's Guide — Foreign configuration found error message. https://www.dell.com/support/manuals/en-nr/perc-h750-sas/perc11_ug/foreign-configuration-found-error-message?guid=guid-0cb5c2ad-a69d-4e11-bbc4-2ceb392bcd0c&lang=en-us
• Lenovo, ThinkSystem SR650 V3 — Drive LEDs. https://pubs.lenovo.com/sr650-v3/drive_leds
• Lenovo, ThinkSystem SR650 — Hard disk drive problems. https://pubs.lenovo.com/sr650/hard_disk_drive_problems
• Lenovo, ThinkSystem SR650 V4 — Remove a hot-swap drive. https://pubs.lenovo.com/sr650-v4/remove_a_hot-swap_drive_2u
• Lenovo, ThinkSystem SR635 V3 — Hot-swap drive replacement. https://pubs.lenovo.com/sr635-v3/hot-swap_drive_replacement

Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır. LED davranışları, desteklenen diskler ve değişim prosedürü; sunucu modeli, denetleyici, firmware sürümü ve şasi yapılandırmasına göre değişir. Kritik sistemlerde değişimden önce üretici kılavuzunu esas alın; Server Parça ekibi yedek diskin uyumluluğunu teklifle birlikte doğrular.