Kapsam: Bu yazı iki soketli ana akım rack sunucuları (HPE DL380, Dell R7x0, Lenovo SR650 ailesi) örnek alarak Intel Xeon E5-2600 v3'ten Xeon 6'ya kadar olan nesilleri kapsar. Tablodaki işlemci verileri, her nesil için örnek bir modelin Intel ürün sayfasından alınmıştır; aynı nesildeki başka modellerde bellek hızı ve PCIe hat sayısı farklı olabilir. AMD EPYC'li modeller yalnız kısaca anılmıştır.
Özet tablo: Xeon nesli → sunucu nesli
| Intel nesli (örnek model) | Kod adı | Çıkış | Soket | Bellek (işlemci başına) | PCIe | HPE | Dell | Lenovo |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Xeon E5-2600 v3 (E5-2680 v3) | Haswell | Q3 2014 | FCLGA2011 | DDR4, 4 kanal | 3.0 (40 hat) | Gen9 (DL380 Gen9) | 13G (R730) | — |
| Xeon E5-2600 v4 (E5-2680 v4) | Broadwell | Q1 2016 | FCLGA2011 | DDR4, 4 kanal | 3.0 (40 hat) | Gen9 | 13G | — |
| 1. nesil Xeon Scalable (Gold 6148) | Skylake | Q3 2017 | FCLGA3647 | DDR4, 6 kanal | 3.0 (48 hat) | Gen10 (DL380 Gen10) | 14G (R740) | ThinkSystem SR650 |
| 2. nesil Xeon Scalable (Gold 6248) | Cascade Lake | Q2 2019 | FCLGA3647 | DDR4, 6 kanal | 3.0 (48 hat) | Gen10 | 14G | ThinkSystem SR650 |
| 3. nesil Xeon Scalable (Gold 6348) | Ice Lake | Q2 2021 | FCLGA4189 | DDR4, 8 kanal | 4.0 (64 hat) | Gen10 Plus (DL380 Gen10 Plus) | 15G (R750) | SR650 V2 |
| 4. nesil Xeon Scalable (Platinum 8480+) | Sapphire Rapids | Q1 2023 | FCLGA4677 | DDR5, 8 kanal | 5.0 (80 hat) | Gen11 (DL380 Gen11) | 16G (R760) | SR650 V3 |
| 5. nesil Xeon Scalable (Silver 4510) | Emerald Rapids | Q4 2023 | FCLGA4677 | DDR5, 8 kanal | 5.0 (80 hat) | Gen11 | 16G | SR650 V3 |
| Xeon 6 (Xeon 6505P) | Granite Rapids | Q1 2025 | FCLGA4710 | DDR5, 8 kanal | 5.0 (88 hat) | Gen12 (DL380 Gen12) | 17G (R770) | — |
Tablo notları:
- Soket, kanal sayısı ve PCIe verileri Intel'in ürün sayfalarından; sunucu eşleşmeleri HPE QuickSpecs, Dell teknik belgeleri ve Lenovo Press ürün rehberlerinden alınmıştır. Dell'in nesil adları (13G–17G) Dell'in "PowerEdge: Servers by generation" makalesine dayanır.
- "Hat" sayısı işlemci başına PCIe hat sayısıdır ve modelden modele değişebilir.
- Lenovo'nun E5 v3/v4 dönemi ve Xeon 6 dönemi modelleri bu rehberde doğrulanmadığı için tabloda boş bırakılmıştır.
Bellek tarafında kanal sayısı yalnız bir teknik ayrıntı değildir; kaç modül takmanız gerektiğini de belirler. Gen10'da işlemci başına 6, Gen10 Plus ve Gen11'de 8 kanal olması, dengeli yapılandırmanın 6/12 yerine 8/16 modülle kurulması demektir (bkz. HPE ProLiant bellek yerleşim kuralları).
Nesiller arasında işlemci neden taşınmaz?
Soket farklıdır. Tablodaki dört soket (FCLGA3647, FCLGA4189, FCLGA4677, FCLGA4710) birbirinden farklıdır; örneğin 3. nesil bir Ice Lake işlemci Gen10 anakartına fiziksel olarak takılamaz. HPE'nin DL380 Gen10 Plus QuickSpecs belgesi de 1. ve 2. nesil işlemcilerden sahada yükseltmenin desteklenmediğini yazar.
Bellek denetleyicisi işlemcinin içindedir. DDR4'ten DDR5'e ve 6 kanaldan 8 kanala geçiş, anakart üzerindeki slot düzenini de değiştirir. Bu yüzden işlemci nesli değişince bellek de çoğu zaman değişir.
Aynı soket bile yeterli değildir. Belgelerde bunun üç somut örneği var:
- HPE Gen10: Skylake ve Cascade Lake aynı FCLGA3647 soketini kullanır. Buna rağmen DL380 Gen10 QuickSpecs, 1. nesil (x1xx) işlemcilerden 2. nesil (x2xx) işlemcilere sahada yükseltmenin desteklenmediğini belirtir.
- Dell 14G: Dell'in bilgi bankası makalesine göre 14G sunucularda 2. nesil (Cascade Lake) işlemciler BIOS 2.1.x veya üzerini gerektirir; 1.x.x BIOS sürümleri yalnız Skylake'i destekler.
- HPE Gen11: 4. ve 5. nesil aynı FCLGA4677 soketini kullanır. Ancak DL380 Gen11 QuickSpecs'e göre 5. nesil işlemcilerin gerektirdiği firmware, 4. nesil işlemciyle gönderilmiş sistem kartıyla uyumlu değildir; 4. nesilden 5. nesile sahada yükseltme desteklenmez.
Ters yönde bir örnek de var: HPE DL380 Gen9 QuickSpecs, E5-2600 v3'ten v4'e sahada yükseltmeyi destekler; ancak aynı sunucuda v3 ve v4 işlemcinin karıştırılmasına izin vermez. Benzer biçimde DL380 Gen11 ve Gen12 belgeleri, aynı sunucuda iki farklı işlemci modelinin kullanılamayacağını belirtir.
Nesil karşılaştırmaları ve geçiş planları için HPE Gen9 ve Gen10 karşılaştırması, DL380 Gen9'dan Gen11'e geçiş ve Dell R650 ile R750 karşılaştırması sayfalarına bakabilirsiniz.
Intel Xeon model numarası nasıl okunur?
1.–5. nesil Xeon Scalable
Intel'in resmî açıklamasına göre Xeon Scalable model numarası dört rakam ve isteğe bağlı bir veya iki harf ekinden oluşur:
| Konum | Anlamı | Değerler |
|---|---|---|
| 1. rakam | Performans/özellik kademesi | 8 veya 9 = Platinum, 6 ve 5 = Gold, 4 = Silver, 3 = Bronze |
| 2. rakam | Nesil | 1 = 1. nesil … 5 = 5. nesil |
| 3.–4. rakam | SKU numarası | Belirli bir özelliği temsil etmez; genelde büyük sayı daha üst model |
| Harf eki | Özel sürüm | Nesle göre anlamı değişir (aşağıda) |
Örnek 1 — Xeon Gold 6248R: "6" Gold kademesi, "2" 2. nesil (Cascade Lake), "48" SKU numarası, "R" eki ise Intel'in 2. nesil tablosunda "önceki sürümün yenilenmiş hâli" (refresh) anlamına gelir. Intel'in ürün sayfasına göre 6248R, 24 çekirdekli, FCLGA3647 soketli, DDR4-2933 ve 6 bellek kanallı bir işlemcidir ve Q1 2020'de çıkmıştır; yani temel 6248'den (Q2 2019) yaklaşık bir yıl sonra.
Örnek 2 — Xeon Silver 4510: "4" Silver kademesi, "5" 5. nesil (Emerald Rapids), "10" SKU numarası; ek yok. Intel'e göre 12 çekirdekli, FCLGA4677 soketli ve DDR5-4400 bellekli bir işlemcidir.
Örnek 3 — Xeon Platinum 8480+: "8" Platinum, "4" 4. nesil (Sapphire Rapids), "80" SKU. "+" eki 4./5. nesilde dört hızlandırıcının (DSA, DLB, QAT, IAA) her birinden birer tanesinin etkin olduğunu gösterir.
HPE QuickSpecs belgeleri de nesli aynı şekilde, model numarasının ikinci rakamından tanımlar (Gen10'da x1xx/x2xx, Gen10 Plus'ta x3xx, Gen11'de x4xx). Sık görülen eklerden bazıları, Intel'in tablosuna göre:
| Ek | Anlamı (Intel'e göre; nesle göre değişebilir) |
|---|---|
| R | Yenilenmiş sürüm (2. nesil) |
| Y | Intel SST-PP (Speed Select – Performance Profile) desteği |
| U | Tek soketli yapılandırmalar için |
| N | Ağ/NFV ve iletişim iş yükleri için optimize |
| T | Uzun ömür ve yüksek Tcase (zorlu ortam) |
| H | 4 veya 8 soketli sistemler |
| L | 2. ve 3. nesilde soket başına daha yüksek bellek kapasitesi |
| M | 1. nesilde yüksek bellek kademesi; 3. nesilden itibaren yapay zekâ/medya için optimize |
| Q | Sıvı soğutma için düşük Tcase |
| + | 4./5. nesilde her hızlandırıcıdan birer adet etkin |
Pratik uyarı: "U" ekli bir işlemci tek soket içindir. HPE DL380 Gen10 Plus QuickSpecs, "U" işlemcilerin yalnız tek soketli yapılandırmalarda desteklendiğini belirtir; böyle bir sunucuya ikinci işlemci eklenemez (bkz. sunucuya ikinci işlemci ekleme).
Xeon E5 v3/v4 ve Xeon 6
E5 ailesinde nesil, model adının sonundaki v3 (Haswell) veya v4 (Broadwell) ekinden okunur; Intel'e göre "L" eki düşük güç, "W" eki iş istasyonu sürümünü gösterir (ör. E5-2650L v4, E5-2687W v4).
Xeon 6 ailesinde (ör. Xeon 6505P) Intel, P-core ve E-core ayrımını da içeren yeni bir isimlendirme şeması kullanır. Yukarıdaki "kademe + nesil" okumasını bu aileye doğrudan uygulamayın; modeli Intel'in ürün sayfasından doğrulayın.
AMD EPYC'li modeller (kısaca)
Her üç üreticinin de AMD EPYC işlemcili paralel modelleri vardır: HPE DL385 Gen11 (4. ve 5. nesil EPYC 9004/9005), Dell R7525 (15G) ve R7625 (16G, EPYC 9004), Lenovo SR665 V3 (EPYC 9004/9005). Bu sunucuların soketi ve anakartı Intel modellerinden tamamen farklıdır; Intel işlemci takılmaz, bellek ve yükseltme kuralları da ayrıdır. Dell'in nesil listesinde AMD modellerinin adı 5 ile bitiyor (R6515, R6525, R7525 gibi), ancak Dell bunu resmî bir adlandırma kuralı olarak yazmaz; modeli her zaman belgeden doğrulayın.
Pratik kontrol listesi
- Sunucunun neslini belirleyin. HPE'de model adındaki "Gen", Dell'de model numarası (Dell'in nesil listesine göre), Lenovo'da "V2/V3" eki.
- Mevcut işlemciyi okuyun. iLO, iDRAC veya XClarity ekranındaki tam model adını (ekleriyle birlikte) not edin.
- Nesil eşleşmesini tablodan kontrol edin. İkinci rakam nesli, birinci rakam kademeyi verir.
- Aynı nesil içindeki kısıtları okuyun. Minimum BIOS sürümü, sahada yükseltme desteği ve model karıştırma yasağı.
- İkinci işlemci için birebir aynı modeli seçin. "U" ekli işlemcilerde ikinci soket kullanılamaz.
- Belleği işlemciyle birlikte planlayın. DDR4/DDR5 ve kanal sayısı işlemciye bağlıdır.
- Uyumluluğu doğrulayın. Parça bul sayfasında sunucu modelinizi seçerek yalnız o nesil için doğrulanmış işlemcileri görebilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Gen10 sunucuma Gen10 Plus'tan çıkan bir işlemciyi takabilir miyim? Hayır. Gen10 FCLGA3647, Gen10 Plus ise FCLGA4189 soketli 3. nesil işlemciler kullanır; işlemci fiziksel olarak takılmaz.
Dell R740'ıma 2. nesil (Cascade Lake) işlemci takacağım. Neye dikkat etmeliyim? Dell'e göre 14G sunucularda Cascade Lake için BIOS 2.1.x veya üzeri gerekir. İşlemciyi değiştirmeden önce, mevcut işlemciyle BIOS'u güncelleyin.
DL380 Gen11'imde 4. nesil işlemci var. 5. nesle yükseltebilir miyim? HPE'nin DL380 Gen11 QuickSpecs belgesine göre hayır: 5. nesil işlemcilerin firmware'i, 4. nesil işlemciyle gönderilmiş sistem kartıyla uyumlu değildir ve sahada yükseltme desteklenmez.
Aynı sunucuda iki farklı model işlemci kullanabilir miyim? Belgeler buna izin vermez. HPE DL380 Gen9'da v3 ve v4'ün karıştırılması, DL380 Gen11 ve Gen12'de ise iki farklı işlemci modelinin birlikte kullanılması desteklenmez. İkinci işlemciyi birinciyle aynı model seçin.
Kaynaklar
- Intel, Intel Xeon Scalable Processors Numbers and Suffixes. https://intel.com/content/www/us/en/support/articles/000059657.html
- Intel, About Intel Processor Numbers – Data Center. https://intel.com/content/www/us/en/processors/processor-numbers-data-center.html
- Intel, Intel Xeon Processor E5-2680 v3 ürün sayfası. https://www.intel.com/content/www/us/en/products/sku/81908/intel-xeon-processor-e52680-v3-30m-cache-2-50-ghz.html
- Intel, Intel Xeon Processor E5-2680 v4 teknik özellikler. https://www.intel.com/content/www/us/en/products/sku/91754/intel-xeon-processor-e52680-v4-35m-cache-2-40-ghz/specifications.html
- Intel, Intel Xeon Gold 6148 ürün sayfası. https://www.intel.com/content/www/us/en/products/sku/120489/intel-xeon-gold-6148-processor-27-5m-cache-2-40-ghz.html
- Intel, Intel Xeon Gold 6248 teknik özellikler. https://www.intel.com/content/www/us/en/products/sku/192446/intel-xeon-gold-6248-processor-27-5m-cache-2-50-ghz/specifications.html
- Intel, Intel Xeon Gold 6248R teknik özellikler. https://www.intel.com/content/www/us/en/products/sku/199351/intel-xeon-gold-6248r-processor-35-75m-cache-3-00-ghz/specifications.html
- Intel, Intel Xeon Gold 6348 teknik özellikler. https://www.intel.com/content/www/us/en/products/sku/212456/intel-xeon-gold-6348-processor-42m-cache-2-60-ghz/specifications.htm
- Intel, Intel Xeon Platinum 8480+ teknik özellikler. https://www.intel.com/content/www/us/en/products/sku/231746/intel-xeon-platinum-8480-processor-105m-cache-2-00-ghz/specifications.html
- Intel, Intel Xeon Silver 4510 teknik özellikler. https://www.intel.com/content/www/us/en/products/sku/236637/intel-xeon-silver-4510-processor-30m-cache-2-40-ghz/specifications.html
- Intel, Intel Xeon 6505P teknik özellikler. https://www.intel.com/content/www/us/en/products/sku/242667/intel-xeon-6505p-processor-48m-cache-2-20-ghz/specifications.html
- HPE, HPE ProLiant DL380 Gen9 Server QuickSpecs (üçüncü taraf arşiv kopyası). https://pcserverandparts.com/content/Spec%20Sheets/Servers/HP/HP%20Proliant%20DL380%20G9/HPE%20Proliant%20DL380%20Gen9%20Server%20QuickSpecs.pdf
- HPE, HPE ProLiant DL380 Gen10 Server QuickSpecs (a00008180enw). https://www.hpe.com/uk/en/collaterals/collateral.a00008180enw.html
- HPE, HPE ProLiant DL380 Gen10 Plus QuickSpecs (a50002553enw). https://www.hpe.com/us/en/collaterals/collateral.a50002553enw.html
- HPE, HPE ProLiant DL380 Gen11 QuickSpecs (a50004307enw). https://www.hpe.com/us/en/collaterals/collateral.a50004307enw.html
- HPE, HPE ProLiant Compute DL380 Gen12 QuickSpecs (a00073551enw). https://www.hpe.com/us/en/collaterals/collateral.a00073551enw.html
- HPE, HPE ProLiant DL385 Gen11 QuickSpecs (a50004300enw). https://www.hpe.com/us/en/collaterals/collateral.a50004300enw.html
- Dell, PowerEdge: Servers by generation (KB 000137343). https://www.dell.com/support/kbdoc/en-us/000137343
- Dell, PowerEdge 14G Intel – BIOS downgrade from 2.4.8 to older version halting in POST (KB 000135434). https://www.dell.com/support/kbdoc/en-us/000135434/poweredge-14th-generation-servers-with-intel-xeon-scalable-processors-bios-downgrade-from-2-4-8-to-older-2-x-x-may-result-in-the-server-halting-in-post?lang=en
- Dell, PowerEdge R730 and R730xd Technical Guide (üçüncü taraf arşiv kopyası). https://pcserverandparts.com/content/Spec%20Sheets/Servers/Dell/Dell%20PowerEdge%20R730/Dell%20PowerEdge%20Technical%20Guide.pdf
- Dell, PowerEdge R730 ürün sayfası. https://www.dell.com/my/business/p/poweredge-r730/pd
- Dell, PowerEdge R750 Installation and Service Manual. https://dl.dell.com/topicspdf/poweredge-r750_Owners-Manual_en-us.pdf
- Dell, PowerEdge R760 Spec Sheet. https://www.delltechnologies.com/asset/en-us/products/servers/technical-support/poweredge-r760-spec-sheet.pdf
- Dell, PowerEdge R770 Spec Sheet. https://www.delltechnologies.com/asset/en-us/products/servers/technical-support/poweredge-r770-spec-sheet.pdf
- Dell, PowerEdge R7625 Spec Sheet. https://www.delltechnologies.com/asset/ko-kr/products/servers/technical-support/poweredge-r7625-spec-sheet.pdf
- Lenovo Press, ThinkSystem SR650 Server Product Guide (LP1050; 1. ve 2. nesil Xeon Scalable). https://lenovopress.lenovo.com/lp1050-thinksystem-sr650-server
- Lenovo Press, ThinkSystem SR650 V2 Server Product Guide (LP1392). https://lenovopress.lenovo.com/lp1392-thinksystem-sr650-v2-server
- Lenovo Press, ThinkSystem SR650 V3 Server Product Guide (LP1601). https://lenovopress.lenovo.com/lp1601-thinksystem-sr650-v3-server
- Lenovo Press, ThinkSystem SR665 V3 Server Product Guide (LP1608). https://lenovopress.lenovo.com/lp1608
Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır. Kesin uyumluluk; sunucu modeli, sistem kartı revizyonu, BIOS/firmware sürümü ve işlemci modeline göre değişir. Sipariş öncesi Server Parça ekibi uyumluluğu teklifle birlikte doğrular.